HIỆU QUẢ CỦA NƯỚC MẮT NHÂN TẠO
KHÔNG CHẤT BẢO QUẢN
TRONG ĐIỀU TRỊ ORTHO-K
Tản mạn khoa học
Nhiều người thường hỏi: Chọn loại nước mắt nhân tạo nào để lắp lens Ortho-K giúp lens hoạt động tốt, mắt nhìn rõ và tiết kiệm chi phí. Vì thời gian điều trị Ortho-K kéo dài nhiều năm, nước mắt nhân tạo là một trong những loại dung dịch bệnh nhân thường mua nhiều sử dụng để nhỏ mắt hay nhỏ vào lòng lens.
Nhiều quan điểm cho rằng: Dùng lens Ortho-K thời gian dài, chọn loại nước mắt nào có chi phí thấp, giá càng rẻ càng tốt như nước mắt nhân tạo có chất bảo quản, giá thành thấp nhưng thể tích nhiều. Và như vậy được xem là “mang lại lợi ích kinh tế” vì sử dụng Ortho-K phải tính toán kĩ về kinh tế mới dùng được.
Nhưng có lẽ, mọi người đang nhầm lẫn về định nghĩa “lợi ích kinh tế” hay trong thuật ngữ chuyên môn là “chi phí hiệu quả trong đánh giá can thiệp y tế”. Đặc biệt là những phương pháp điều trị trong thời gian dài như Ortho-K.
ICER là trong những chỉ số để đánh giá can thiệp/ công nghệ y tế có hiệu quả chi phí hay không. Một can thiệp có tính hiệu quả về chi phí thông thường ICER sẽ mang giá trị dương (chi phí tăng , hiệu quả tăng) hoặc mang giá trị âm (chi phí giảm, hiệu quả tăng).
Mình sẽ có một bài viết nói rõ hơn về chỉ số ICER.
Dưới đây là 2 bệnh nhân mình đang theo dõi điều trị với thời gian bắt đầu điều trị là tương đương nhau (khoảng cuối 2022) và thời gian theo dõi tái khám sau 2 năm. Một bệnh nhân dùng nước mắt nhân tạo không chất bảo quản và một bệnh nhân dùng nước mắt nhân tạo có chất bảo quản trong quá trình điều trị.
Bên cạnh theo dõi chiều dài trục nhãn cầu (Axial Length), công suất nén (Power) thì một chỉ số mình rất quan tâm là chỉ số film nước mắt (TFSQ – Tear Film Score Quality). Chỉ số này càng cao thì mức độ khô mắt càng nhiều.
Bệnh nhân 1 (hình 1): Sử dụng nước mắt nhân tạo không chất bảo quản trong điều trị Ortho-K, khi mới bắt đầu điều trị, TFSQ của mắt phải và mắt trái tại vùng trung tâm giác mạc lần lượt là : 0.021 và 0.005
Sau 2 năm, chỉ số này vẫn gần như tương đồng nhau là: 0.012 và 0.009, chênh lệch rất nhỏ -0.09 và 0.004. Thậm chí mắt phải còn ít khô mắt hơn lúc bắt đầu điều trị.
Bệnh nhân 2 (hình 2): Sử dụng nước mắt nhân tạo có chất bảo quản BKA trong điều trị Ortho-K. Khi mới bắt đầu điều trị, TFSQ của mắt phải và mắt trái tại vùng trung tâm giác mạc lần lượt là : 0.013 và 0.016
Sau 2 năm, chỉ số này thay đổi là: 0.089 và 0.053, chênh lệch 0.076 và 0.037. Ta nhận thấy mức độ chênh lệch này rất nhiều.
So sánh giữa 2 nhóm ta dễ dàng nhận ra ở bệnh nhân 2 có mức độ khô mắt cao hơn bệnh nhân 1. Chênh lệch chỉ số TFSQ ở mắt phải lần lượt giữa 2 bệnh nhân là 0.076 và -0.09. Mắt trái lần lượt là 0.037 và 0.004. Vậy sự khác biệt này đến từ đâu?
Các nghiên cứu trước đây cho thấy, việc sử dụng NMNT chứa chất bảo quản thể gây khô mắt và ảnh hưởng nhiều đến thị lực, làm giảm thị lực [1] [2]
Một số nghiên cứu của chỉ ra rằng, sử dụng NMNT có chứa chất bảo quản đặc biệt là Benzalkonium có khả năng làm tình trạng khô mắt cao hơn trên lâm sàng gây ảnh hưởng đến thị lực [3]
Thời gian điều trị Ortho-K rất nhiều năm, việc sử dụng NMNT có chất bảo quản trong thời gian dài trầm trọng thêm tình trạng khô mắt [4] [5]
Dễ nhận thấy rằng, trên thị trường, chi phí cho NMNT không chất bảo quản thường đắt hơn chi phí cho NMNT có chất bảo quản. Tuy nhiên chi phí tăng đi kèm hiệu quả tăng. Đôi khi, một số bệnh nhân tổng chi phí trung bình mua nước mắt nhân tạo không chất bảo quản trong 1 năm thấp hơn đáng kể so với bệnh nhân sử dụng nước mắt nhân tạo chứa chất bảo quản trong điều trị Ortho-K . Việc chọn loại nước mắt nhân tạo phù hợp giúp giảm tình trạng khô mắt cho bệnh nhân, nâng cao hiệu quả điều trị của lens Ortho-K.
Đó mới đúng là mang lại lợi ích về kinh tế. Chứ không phải chọn loại nước mắt nào giá thành thấp, dùng thời gian dài, tốn ít chi phí mới mang lại hiệu quả kinh tế tối ưu.
————————————————————————
[1] Nasser, L., Rozycka, M., Rendon, G., & Navas, A. Real-life results of switching from preserved to preservative-free artificial tears containing hyaluronate in patients with dry eye disease. Clinical Ophthalmology (Auckland, N.Z.). 2018. 12, 1519 – 1525
[2] Koh, S. Mechanisms of Visual Disturbance in Dry Eye. Cornea. 2016. 35, S83–S88
[3] Walsh K, Jones L. The use of preservatives in dry eye drops. Clin Ophthalmol. 2019 Aug 1;13:1409-1425
[4]Gispets J, Yébana P, Lupón N, Cardona G, Pérez-Corral J, Pauné J, Cortilla B. Efficacy, predictability and safety of long-term orthokeratology: An 18-year follow-up study. Cont Lens Anterior Eye. 2022 Feb;45(1):101530.
[5] Cooper J, Tkatchenko AV. A Review of Current Concepts of the Etiology and Treatment of Myopia. Eye Contact Lens. 2018 Jul;44(4):231-247
GÁNH NẶNG KINH TẾ VÀ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHẤT LƯỢNG CUỘC SỐNG
CỦA BỆNH LÝ CẬN THỊ NẶNG
Cận thị là một trong những nguyên nhân gây suy giảm thị lực. Trên toàn thế giới, có khoảng 153 triệu người trên 5 tuổi bị suy giảm thị lực do cận thị không được điều chỉnh và trong số đó, 8 triệu người bị mù (Resnikoff S et al., 2008).
Ước tính rằng tỷ lệ cận thị sẽ tăng từ 2,6 tỷ người vào năm 2020 lên 4,8 tỷ người vào năm 2050 (chiếm gần 50% dân số thế giới) (Holden BA et al., 2016). Tỷ lệ cận thị cao và gia tăng đã trở thành mối quan tâm lớn về sức khỏe toàn cầu do các biến chứng tiềm ẩn lâu dài, bao gồm đục thủy tinh thể, thoái hóa điểm vàng do cận thị, bệnh tăng nhãn áp và bong võng mạc (Haarman AEG et al., 2020).
Cận thị, đặc biệt là cận thị nặng, ảnh hưởng đáng kể đến các khía cạnh xã hội, giáo dục và kinh tế của cuộc sống (Sankaridurg P et al., 2021).
Chi phí dành cho điều trị cận thị thường rất cao chủ yếu là do chi phí trực tiếp của việc điều chỉnh cận thị. Chi phí hàng năm ước tính khoảng 4 -7 tỷ USD ở Hoa Kỳ và 25 đến 755 triệu USD ở Singapore (Lim MCC, 2009) (Zheng YF, 2013).
Chi phí tăng lên khi các biến chứng liên quan đến cận thị gây ra suy giảm thị lực và mù lòa. Ví dụ, những bệnh nhân bị tân mạch do cận thị nặng phải chịu chi phí y tế trực tiếp là 1629 EUR (1743 USD) nhiều hơn những bệnh nhân không bị cận thị (Ruiz-Moreno JM, 2016).
Năm 2015, các tổn thất về chi phí gián tiếp tìm ẩn trên toàn cầu ở bệnh nhân cận thị và chi phí đều trị thoái hóa điểm vàng cận thị nặng lần lượt là 244 tỷ USD và 6 tỷ USD (Naidoo KS, 2019).
————————————————————————–
Resnikoff S, Pascolini D, Mariotti SP, Pokharel GP. Global magnitude of visual impairment caused by uncorrected refractive errors in 2004. Bull World Health Organ. 2008;86(1):63-70.
Holden BA, Fricke TR, Wilson DA, et al. Global prevalence of myopia and high myopia and temporal trends from 2000 through 2050. Ophthalmology. 2016;123(5):1036-1042.
Haarman AEG, Enthoven CA, Tideman JWL, Tedja MS, Verhoeven VJM, Klaver CCW. The complications of myopia: a review and meta-analysis. Invest Ophthalmol Vis Sci. 2020;61(4):49.
Sankaridurg P, Tahhan N, Kandel H, et al. IMI impact of myopia. Invest Ophthalmol Vis Sci. 2021;62(5):2.
Lim MCC, Gazzard G, Sim EL, Tong L, Saw SM. Direct costs of myopia in Singapore. Eye (Lond). 2009;23(5):1086-1089.
Zheng YF, Pan CW, Chay J, Wong TY, Finkelstein E, Saw SM. The economic cost of myopia in adults aged over 40 years in Singapore. Invest Ophthalmol Vis Sci. 2013;54(12):7532-7537.
Ruiz-Moreno JM, Roura M; Representación del Grupo del Estudio Mypathway . Cost of myopic patients with and without myopic choroidal neovascularisation. Arch Soc Esp Oftalmol. 2016;91(6):265-272.
Naidoo KS, Fricke TR, Frick KD, et al. Potential lost productivity resulting from the global burden of myopia: systematic review, meta-analysis, and modeling. Ophthalmology. 2019;126(3):338-346.
ĐEO ORTHO-K CÓ CÁCH ĐÊM ĐƯỢC KHÔNG ?
Về lý thuyết, Ortho-K chỉ là phương pháp tạm thời, có hiệu quả từ 24-72 giờ. Đây không phải là giải pháp vĩnh viễn. Nếu bạn ngừng đeo lens, thị lực sẽ trở về trạng thái trước đó [1].
Ca lâm sàng tại Happy Eyes Center đã vượt ra khỏi lý thuyết.
Bạn nhỏ đến với Happy Eyes cách đây 3 năm, với độ cận khoảng hơn -1.00 độ cho mỗi bên.
Thị lực không kính 3/10.
Sau 3 năm đồng hành cùng người bạn Ortho-K, thị lực của bạn nhỏ đạt tối đa 10/10 và đặc biệt hơn hết, bạn chỉ đeo mỗi 1 đêm / tuần. Tất cả đã vượt ra khỏi lý thuyết.
Vậy mới nói, mọi thứ bắt đầu từ thực tế.
Huy Tran MD
Ortho-K Expert
———————————————————————-
[1]. Kramer. What You Can Expect After You Start Wearing Ortho-K Lens. Weston Contact Lens Insitute. 2023. Retrieved 11 16, 2024, from https://www.westoncontactlens.com/ortho-k-lenses…/
HIỆU QUẢ CỦA CAN THIỆP KINH TẾ
Việc đánh giá hiệu quả của một can thiệp y tê bên cạnh hiệu quả về kinh tế thì hiệu quả cải thiện chất lượng cuộc sống của bệnh nhân cũng đang được quan tâm.
Ở bệnh nhân điều trị Ortho-K, ngoài việc lựa chọn đúng dòng lens Ortho-K, nước mắt nhân tạo đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ cải thiện thị lực (Carracedo et al., 2017).
Nước mắt nhân tạo có chứa chất bảo quản đặc biệt là Benzalkonium có khả năng làm tình trạng khô mắt cao hơn trên lâm sàng. Các nghiên cứu trước đây cho thấy, việc sử dụng Nước mắt nhân tạo chứa chất bảo quản trên 6 lần mỗi ngày có thể gây khô mắt và ảnh hưởng nhiều đến thị lực, làm giảm thị lực, làm giảm chất lượng cuộc sống của bệnh nhân (Nasser, 2018) (Koh, 2016) (Walsh, 2019).
Gánh nặng của bệnh khô mắt đối với bệnh nhân có thể rất lớn, ảnh hưởng đến chức năng thị lực, hoạt động hàng ngày, chức năng xã hội và thể chất, năng suất làm việc và chất lượng cuộc sống (QOL) (Pflugfelder, 2008).
Tổ chức y tế thế giới công nhận chất lượng cuộc sống là một khái niệm nhiều khía cạnh kết hợp cách thức tình trạng sức khỏe có thể thay đổi bao gồm sức khỏe thể chất, sức khỏe tâm lý, mức độ độc lập, tác động môi trường, các mối quan hệ xã hội và tâm linh/tôn giáo/niềm tin cá nhân. Trong đó, khô mắt ảnh hưởng đến bốn loại chất lượng cuộc sống đầu tiên là sức khỏe thể chất, sức khỏe tâm lý, mức độ độc lập, tác động môi trường (Guo OD LW, 2020).
———————————————————————-
Carracedo, Gonzalo Ph.D.; Villa-Collar, Cesar Ph.D.; Martin-Gil, Alba Ph.D.; Serramito, Maria M.Sc.; Santamaría, Leticia M.Sc.. Comparison Between Viscous Teardrops and Saline Solution to Fill Orthokeratology Contact Lenses Before Overnight Wear. Eye & Contact Lens: Science & Clinical Practice. 2017, Vol 44:p S307-S311.
Nasser, L., Rozycka, M., Rendon, G., & Navas, A. Real-life results of switching from preserved to preservative-free artificial tears containing hyaluronate in patients with dry eye disease. Clinical Ophthalmology (Auckland, N.Z.). 2018. 12, 1519 – 1525.
Koh, S. Mechanisms of Visual Disturbance in Dry Eye. Cornea. 2016. 35, S83–S88.
Walsh K, Jones L. The use of preservatives in dry eye drops. Clin Ophthalmol. 2019 Aug 1;13:1409-1425.
Pflugfelder, S. C. (2008). Prevalence, burden, and pharmacoeconomics of dry eye disease. In The Journal Of Cornea and External Disease (pp. 14(3 Suppl):S102-6).
Guo OD LW, A. E. (2020). The negative effects of dry eye disease on quality of life and visual function. In Turk J Med Sci (pp. 50(SI-2):1611-1615).
** QOL: Quality of life
